Thoái Hóa Khớp

Theo thống kê từ Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), có tới 80% bệnh nhân bị bệnh thoái hóa khớp bị hạn chế về vận động, 20% còn lại không thể thực hiện các sinh hoạt thường ngày. Điều đáng chú ý hơn, tại Việt Nam có khoảng 25%  người trên 40 tuổi bị bệnh và tỷ lệ này được ước tính sẽ tăng rất cao. Để mọi người hiểu rõ hơn, bài viết sẽ giải đáp từ A đến Z các vấn đề  bệnh thoái hóa xương khớp.

Thoái hóa khớp là gì?

Thoái hóa khớp là tình trạng các khớp ở vùng đầu gối, khớp tay, khớp háng, xương sống bị viêm gây cứng khớp, đau nhức các khớp. Bệnh không chỉ ở người cao tuổi mà người trẻ cũng có xu hướng lão hóa sớm, gây ra rất nhiều hậu quả nghiêm trọng.

Người bình thường, sụn khớp có hình dạng nguyên vẹn, trơn láng, cấu trúc xương dưới sụ ổn định. Khi bị tổn thương, sụn khớp bắt đầu thoái hóa trở nên xù xì, bào mòn, để lâu ngày sẽ dẫn đến tình trạng vỡ, nứt hoặc rách. Phần xương bên dưới sụn cũng bị ảnh hưởng nghiêm trọng về hình thái và cấu trúc. Từ đó đầu xương khớp bị thừa, biến đổi thành gai xương ở rìa.

Nguyên nhân thoái hóa khớp

Chúng ta biết rằng, sụn khớp được tái tạo đều đặn mỗi ngày để đảm bảo chức năng khớp. Sau độ tuổi trưởng thành, sự tái tạo sụn khớp giảm đi nhường chỗ cho quá trình thoái hóa diễn ra. Các yếu tố “thúc đẩy” quá trình thoái khớp diễn ra sớm và nặng nề:

  • Do tuổi tác: Bắt đầu bước sang tuổi 40, vấn đề thoái hóa khớp phát triển. Bởi độ tuổi này khả năng tái tạo cũng như sản sinh các tế bào sụn không còn hoặc suy giảm, chất lượng sụn cũng kém dần. Cơ thể không tiết được dịch bôi trơn cho khớp, sụn mất tính đàn hồi, khô cứng, vỡ.
  • Do tính chất công việc: Những người làm công việc đặc thù ngồi nhiều, ngồi lâu, ngồi sai tư thế, khuân vác nặng cũng rất dễ bị thoái hóa xương khớp. Các tư thế ngồi sai sẽ tạo áp lực lên sụn khớp, đĩa đệm khiến khả năng chịu lực giảm dần, lâu dần xương khớp bị yếu đi, thoái hóa.
  • Do di truyền: Cơ địa bị lão hóa sớm cũng là nguyên nhân gây thoái hóa khớp. Nếu trong gia đình bạn có ông bà, bố mẹ bị bệnh thì nguy cơ bạn mắc cũng cao hơn người bình thường.
  • Do dị tật bẩm sinh: Sinh ra mắc bệnh các bệnh bẩm sinh như công vẹo, gù lưng… cũng dẫn đến cấu trúc xương bị thay đổi, nguy cơ bị thoái hóa khớp trong tương lai rất cao.
  • Do béo phì: Béo phì khiến cho cột sống, khớp chân bị chịu áp lực lớn. Tình trạng này kéo dài cũng là nguyên nhân gây bệnh thoái hóa khớp gối.
  • Chế độ ăn uống thiếu chất: Thiếu hụt canxi, kẽm khiến các khớp xương, sụn trở nên suy yếu, khô cứng và khó vận động. Phụ nữ sau sinh con, tiền mãn kinh cơ thể xanh xao, chán ăn… là đối tượng dễ bị thoái hóa khớp nhất.

Các nguyên nhân dẫn đến quá trình thoái hóa khớp xảy ra sớm
Các nguyên nhân dẫn đến quá trình thoái hóa khớp xảy ra sớm

Triệu chứng thoái hóa khớp

Thoái hóa khớp có tốc độ phát triển bệnh rất nhanh. Thông thường, chúng ta thường gặp bệnh ở các vùng đầu gối, khớp cổ chân, khớp vai, khớp háng, vùng cổ, cột sống. Để chóng phát hiện ra tình trạng bệnh, lời khuyên tốt nhất là bạn cần lắng nghe cơ thể mình. Một số triệu chứng và biểu hiện tiêu biểu và phổ biến nhất:

  • Đau nhức xương khớp: Các cơn đau có mức độ tăng dần vào buổi sáng sớm khi ngủ dậy hoặc ban đêm. Ban đầu, người bệnh chỉ cảm nhận thấy bản thân đau âm ỉ cơ thể nhưng càng về sau các cơn đau mạnh mẽ kèm theo các tiếng kêu ở khớp, đặc biệt cột sống và khớp gối.
  • Khớp bị cứng, có cảm giác khớp xương nóng: Mỗi sáng ngủ dậy, người bệnh sẽ cảm thấy cứng khớp do thời gian ngủ người bệnh không di chuyển các khớp, lâu dần bị cứng lại. Ngoài ra, nhiều người bị thoái hóa đa khớp còn cảm thấy nóng rát ở các khớp.
  • Giảm khả năng vận động: Đầu tiên, bạn sẽ cảm thấy đau đớn, khó chịu khi di chuyển. Sau đó, các hoạt động đi, đứng, nằm, trở mình, cử động chân tay cũng trở nên khó khăn.

Cách Chữa Thoái Hóa Khớp

Mẹo chăm sóc thoái hóa khớp tại nhà giúp cải thiện bệnh và giảm đau sưng:

Chườm lạnh và nóng:

  • Chườm lạnh giúp giảm viêm nhiễm và đau, sưng.
  • Chườm nóng cải thiện linh hoạt cơ bắp và giảm cảm giác co cứng khớp.

Massage khớp:

  • Giảm đau bằng cách kích thích sản sinh endorphin.
  • Tăng sự linh hoạt và giảm sưng viêm.

Tập luyện thể dục nhẹ:

  • Bơi lội, đi bộ, yoga, pilates giúp cải thiện linh hoạt và mạnh mẽ cơ bắp.
  • Nâng cao sức khỏe xương khớp.

Thay đổi chế độ dinh dưỡng:

  • Bổ sung Omega-3, trái cây giàu vitamin C, rau xanh thẫm, protein, và duy trì cân nặng lành mạnh.
  • Tránh thực phẩm nhiều muối và đường, các chất kích thích như cà phê và rượu.

Các mẹo từ Đông y:

  • Sử dụng cây thuốc như thiên niên kiện, dây đau xương, đinh lăng, trinh nữ.
  • Tuân thủ liều lượng và cách sử dụng đúng hướng dẫn.

Thuốc Đông y:

Sử dụng các bài thuốc Đông y chứa các dược liệu như thục địa, tang ký sinh, bạch thược, cam thảo, ngưu tất, đẳng sâm, và nhiều thành phần khác.

Lưu ý quan trọng khi áp dụng các mẹo tại nhà:

  • Mẹo chỉ mang tính hỗ trợ, không thay thế cho điều trị chuyên sâu.
  • Nếu không có cải thiện, cần tìm kiếm sự tư vấn từ bác sĩ.
  • Thực hiện các biện pháp cẩn thận để tránh tác động tiêu cực đến khớp.
  • Thay đổi liều lượng thuốc theo hướng dẫn của bác sĩ.

Đối với các biện pháp chữa thoái hóa khớp của Đông y, việc thảo luận với bác sĩ là quan trọng để đảm bảo an toàn và hiệu quả trong quá trình điều trị.

Thuốc Chữa Thoái Hóa Khớp

Thuốc chữa thoái hóa khớp như Paracetamol, Tramadol, Acetaminophen, Myonal, Ibuprofen, Meloxicam và Etoricoxib được sử dụng để giảm đau và chống viêm. Tuy nhiên, việc tự mua và sử dụng mà không có sự chỉ định của bác sĩ có thể gây nguy hiểm cho sức khỏe. Dưới đây là một tóm tắt về các loại thuốc này:

Paracetamol:

  • Liều lượng: 325-650mg/lần, không quá 4 lần trong 24 giờ.
  • Chỉ định: Giảm đau thoái hóa khớp, đau đầu, đau răng.
  • Chống chỉ định: Dị ứng, suy gan, thận.

Tramadol:

  • Liều lượng: Khởi đầu 25mg/ngày, tăng dần lên tùy theo thể trạng bệnh nhân.
  • Chỉ định: Đau từ trung bình đến nặng.
  • Chống chỉ định: Trẻ dưới 15 tuổi, mẫn cảm với Opioid.

Acetaminophen:

  • Liều lượng: 650-1000mg/lần, tối đa không quá 4g/ngày.
  • Chỉ định: Giảm đau thoái hóa khớp.
  • Chống chỉ định: Tiền sử mẫn cảm, phụ nữ mang thai.

Myonal 50mg:

  • Liều lượng: 3 viên/ngày.
  • Chỉ định: Điều trị tăng trương lực cơ.
  • Chống chỉ định: Mẫn cảm với thành phần.

Ibuprofen:

  • Liều lượng: 400-800mg/lần, tối đa 6-8 viên/ngày.
  • Chỉ định: Điều trị viêm khớp thoái hóa.
  • Chống chỉ định: Mẫn cảm, suy gan thận.

Meloxicam:

  • Liều lượng: 2 viên/ngày.
  • Chỉ định: Điều trị đau và viêm khớp.
  • Chống chỉ định: Mẫn cảm NSAID, viêm loét dạ dày.

Etoricoxib:

  • Liều lượng: 30mg/lần/ngày, tối đa 60mg/ngày.
  • Chỉ định: Điều trị thoái hóa khớp.
  • Chống chỉ định: Mẫn cảm, suy gan, tim, phụ nữ mang thai.

Các loại thuốc chữa thoái hóa khớp dạng bôi như Profenid Gel và Diclofenac Stella cũng có tác dụng giảm đau và viêm. Ngoài ra, có các thuốc chữa thoái hóa khớp dạng tiêm như Diprospan, Hydrocortisone Acetate, Methylprednisolon và Sodium Hyaluronate được sử dụng theo chỉ định của bác sĩ.

Tuy nhiên, bệnh nhân cần tuân thủ hướng dẫn của bác sĩ, không tự y áp dụng thuốc mà không có sự giám sát chuyên nghiệp. Nếu xuất hiện dấu hiệu bất thường, bệnh nhân cần ngưng sử dụng và tham khảo ý kiến bác sĩ ngay lập tức.

Thoái Hóa Khớp Kiêng Ăn Gì

Để hỗ trợ quá trình điều trị thoái hóa khớp và giảm các triệu chứng khó chịu, người bệnh cần kiên trì tuân thủ chế độ ăn lành mạnh. Dưới đây là một số điều cần kiêng kỵ và những thực phẩm nên bổ sung:

Kiêng kỵ:

  1. Đồ chiên xào nhiều chất béo: Thực phẩm này chứa nhiều AGEs, gây hại cho collagen và tiêu diệt chất ngăn ngừa lão hóa.
  2. Thịt đỏ: Thịt đỏ có thể tăng acid, khiến cơ thể rút canxi từ xương, gây nặng hơn tình trạng thoái hóa.
  3. Đồ hộp chứa chất bảo quản: Chất bảo quản và sulfit trong đồ hộp có thể thúc đẩy quá trình lão hóa xương khớp.
  4. Đường và carbohydrate: Cản trở quá trình hấp thụ canxi và kích thích triệu chứng viêm xương khớp.
  5. Thực phẩm chứa nhiều muối: Gia tăng lượng natri, gây lão hóa tế bào và mất canxi từ xương.

Nên bổ sung:

  1. Thực phẩm giàu Omega-3: Cá hồi, cá trích, hạt chia giúp hạn chế sản xuất các chất gây phá vỡ sụn.
  2. Thực phẩm giàu Vitamin: Cam, dâu tây, cà chua, rau cải, có thể giúp bảo vệ xương khớp và giảm oxy hóa.
  3. Bioflavonoid: Cải thiện tổn thương xương khớp, có trong cải xoăn, nho đen, trà xanh.
  4. Beta Carotene: Ngăn chặn quá trình thoái hóa, có trong cà chua, khoai lang, dưa lưới.
  5. Gia vị như tỏi, gừng, nghệ: Có tính chất chống oxy hóa, kháng viêm, giảm đau nhức khớp.
  6. Vitamin D: Tăng khả năng hấp thụ canxi, nguồn từ cá hồi, trứng, và ánh sáng mặt trời.

Chú ý rằng việc tham khảo ý kiến của bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng là quan trọng để có chế độ dinh dưỡng phù hợp với tình trạng sức khỏe cụ thể.

Các giai đoạn thoái hóa khớp

Hàng loạt các biến đổi gây ra cảm giác đau đớn cho người bệnh. Cụ thể, quá trình bệnh thường trải qua 4 giai đoạn:

  • Thoái hóa mức độ 1: Các khớp gần như bình thường, khe khớp và sụn khớp chưa bị bào mòn, chức năng hoạt động của khớp bình thường, tuy nhiên vẫn có thể có gai xương nhỏ.
  • Thoái hóa mức độ 2: Sụn khớp bị hao mòn đi, khi chụp X-quang sẽ thấy gai xương và khe khớp bắt đầu hẹp dần.
  • Thoái hóa mức độ 3: Những tổn thương của sụn khớp phát triển mạnh mẽ, khe khớp hẹp rõ rệt, nhiều gai xương có kích thước to, sụn khớp bị bào mòn nhiều hơn, xương dưới sụn bị biến dạng.
  • Thoái hóa khớp độ 4: Hình ảnh chụp X quang cho thấy khe khớp bị hẹp gần hết, gai xương có kích thước rất lớn, đầu xương bị vỡ. Người bệnh thường xuyên bị đau nhức, những cơn đau khớp kéo dài mỗi khi vận động.

Thoái hóa khớp là căn bệnh không đáng sợ nếu như người bệnh phát hiện sớm và điều trị kịp thời. Đừng để bệnh tình tiến triển nghiêm trọng tới mức bại liệt bạn mới đến tìm bác sĩ. Hãy liên hệ đến cơ sở y tế để được tư vấn và lên phác đồ điều trị an toàn, phù hợp nhất.

Trở thành người đầu tiên bình luận cho bài viết này!

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.

Gọi ngay

0987173258

Tin mới

Chương trình tư vấn sức khỏe miễn phí tại phường Mỹ Đình 2 ngày 18/5/2024

Viện Y Dược Cổ Truyền Dân Tộc Tổ Chức Tư Vấn Sức Khỏe Tim Mạch Miễn Phí Tại Phường Mỹ Đình

Vừa qua, vào ngày 18/5 và 20/5/2024, Viện Y Dược Cổ truyền dân tộc đã...

Triglyceride cao: Tiềm ẩn nguy cơ Viêm tụy cấp, Đột quỵ [Gợi ý giải pháp đặc hiệu từ thảo dược quý hiếm]

Triglyceride là một trong 4 chỉ số xét nghiệm mỡ máu quan trọng để đánh...
Chương trình tư vấn sức khỏe miễn phí diễn ra tại quận Bình Thạnh

Viện Y Dược Cổ Truyền Dân Tộc Tư Vấn Đẩy Lùi Bệnh Lý Tim Mạch Tại Quận Bình Thạnh

Hướng tới “Dự án bảo vệ tim mạch Việt Nam” phủ sóng khắp 63 tỉnh...