Viêm Xoang Bướm
![](https://vienyduocdantoc.com/wp-content/uploads/2023/01/bs-nhuan-2.png)
Bài viết được tư vấn chuyên môn bởi
Viêm xoang bướm khá phổ biến hiện nay. Mặc dù không gây nguy hiểm đến tính mạng nhưng bệnh lại gây rất nhiều khó khăn trong việc điều trị, thậm chí xuất hiện biến chứng nếu điều trị không kịp thời, không đúng cách. Vì vậy, việc nắm rõ những kiến thức cơ bản về viêm xoang bướm sẽ giúp bạn thoát khỏi căn bệnh này.
Viêm xoang bướm là gì?
Xoang bướm là bộ phận có cấu trúc nằm dưới sàng sọ, đây cũng là xoang nằm sâu nhất bên trong hang mũi, liên kết với tuyến yên và tĩnh mạch hang. Bên cạnh đó, xoang bướm còn là vị trí cầu nối với dây thần kinh thị giác và động mạch cảnh trong. Chính vì vậy, xoang bướm bị viêm sẽ gây đau đầu dữ dội kèm theo suy giảm thị lực đáng kể.
Cụ thể, viêm xoang bướm là tình trạng viêm nhiễm, sưng phù và ứ đọng dịch mủ bên trong các hốc xoang quá mức. Tuy nhiên, vì xoang này gắn liền với vô số các dây thần kinh và ổ mắt nên nếu không được phát hiện sớm, điều trị kịp thời sẽ rất nhanh gây ra hàng loạt biến chứng nguy hiểm.
Nguyên nhân gây viêm xoang bướm
Các chuyên gia cho biết, có rất nhiều nguyên nhân gây viêm xoang bướm, trong đó có thể kể đến một số nguyên nhân điển hình như:
- Do nhiễm khuẩn: Khi các loại vi khuẩn, virus, nấm gặp điều kiện thuận lợi và xâm nhập vào bên trong mũi, trú ngụ trong các hốc xoang bướm thông qua đường thở sẽ nhanh chóng gây ra các triệu chứng khó chịu của bệnh. Hầu hết các loại vị khuẩn này thường tồn tại thường trực trong không khí hoặc xuất hiện khi thời tiết thay đổi đột ngột.
- Ô nhiễm môi trường: Việc sống trong môi trường ô nhiễm quá mức, không khí chứa nhiều bụi bẩn, hóa chất độc hại hay khói thuốc lá khiến cho các hốc xoang mũi dễ bị viêm nhiễm, khởi phát hàng loạt bệnh lý như viêm xoang bướm, viêm xoang hàm, viêm xoang trán...
- Do chấn thương: Người bệnh gặp phải một số chấn thương ở mặt, mũi hoặc răng... cũng có thể là nguyên nhân gây ra viêm xoang bướm hoặc nếu đã có bệnh sẵn thì tác động vật lý mạnh sẽ càng làm bệnh trở nên phức tạp.
- Do bất thường trong cấu trúc mũi: Dị tật mũi bẩm sinh hoặc do chấn thương khiến cấu trúc mũi không thể hoạt động bình thường. Đây chính là điều kiện thuận lợi để các loại vi khuẩn trú ngụ tấn công vào trong xoang bướm, gây viêm nhiễm.
- Bị lệch hoặc vẹo vách ngăn mũi: Vô tình bị chấn thương mũi hoặc sau khi phẫu thuật khiến lỗ thông mũi xoang bị thay đổi, vẹo hoặc lệch vách ngăn cũng dễ dẫn đến viêm các hốc xoang trong mũi.
- Biến chứng của một số bệnh lý: Các chuyên gia cho biết việc khởi phát viêm xoang bướm cũng có thể liên quan đến một số bệnh lý đường hô hấp như viêm mũi dị ứng, viêm amidan, viêm mũi vận mạch, polyp mũi, khối u vòm họng, u sàn sọ...
- Do tác dụng phụ của thuốc: Lạm dụng thuốc Tây quá mức là nguyên nhân của hàng loạt các biến chứng, tác dụng phụ có hại cho sức khỏe. Trong đó sử dụng nhiều kháng sinh có thể tăng nguy cơ tổn thương, phù nề và sưng viêm xoang bướm.
- Một số vấn đề khác: Ngoài các nguyên nhân trên, những người có tiền sử mắc bệnh tiểu đường, rối loạn miễn dịch thông thường, mắc hội chứng Kartagener, xơ nang, trào ngược dạ dày thực quản ... cũng có nguy cơ cao mắc bệnh viêm xoang bướm.
Triệu chứng viêm xoang bướm
Cũng tương tự những dạng viêm xoang khác, viêm xoang bướm có những triệu chứng khá giống nên thường gây nhầm lẫn trong việc phân biệt giữa các loại viêm xoang. Tuy nhiên, dựa theo lý thuyết bạn vẫn có thể nhận biết được căn bệnh này thông qua một số triệu chứng đặc trưng sau:
1. Triệu chứng viêm xoang bướm thể cấp tính
Đây còn được gọi là giai đoạn đầu của bệnh, các triệu chứng mới bắt đầu khởi phát và chỉ ở mức độ nhẹ và kéo dài khoảng 5 - 6 ngày sẽ tự biến mất. Điển hình với một số triệu chứng như: cảm cúm, sốt, hắt hơi, sổ mũi, nghẹt mũi, dịch mũi có màu trong suốt. Sau đó một thời gian khi vi khuẩn trú ngụ trong các hốc xoang gây viêm nhiễm, mũi bắt đầu tiết nhiều dịch nhầy có màu trắng đục hoặc vàng xanh. Ngoài ra, còn kèm theo chảy nước dịch mủ lẫn trong dịch mũi trôi ra ngoài.
Các triệu chứng ở giai đoạn đầu được đánh giá khá nhẹ, tự biến mất nên dễ khiến người bệnh chủ quan, nhầm lẫn trong việc chẩn đoán bệnh chính xác.
2. Triệu chứng viêm xoang bướm thể mãn tính
Theo thời gian khi các ổ xoang bướm chứa quá nhiều dịch nhầy nhiễm khuẩn do việc điều trị của người bệnh ở giai đoạn cấp tính không hiệu quả sẽ diễn tiến đến viêm xoang mãn tính. Đây là giai đoạn bệnh chuyển nặng, gây khó khăn trong việc điều trị. Triệu chứng đặc trưng nhất của viêm xoang bướm mãn tính là đau đầu dữ dội, sốt cao kéo dài không hạ, suy giảm khứu giác và thị lực, hôi miệng. Cụ thể như sau:
- Đau đầu: Người bệnh viêm xoang bướm ở thể mãn tính thường xuyên phải chịu đựng cơn đau đầu dữ dội vì xoang bướm nằm rất gần với các dây thần kinh sọ. Bạn có thể cảm nhận những cơn đau đầu dai dẳng xuất phát từ phía đỉnh đầu hoặc hốc mắt, càng ngày càng tăng dần mức độ, sau đó lan xuống trán, sau gáy và hai bênh thái dương.
- Sốt cao: Hầu hết những người tái phát cơn viêm xoang bướm đều sẽ bị sốt rất cao từ 38 - 40 độ C. Kèm theo đó là những cơn ho khan, nóng lạnh, chảy nhiều nước mũi, thậm chí co giật rất nguy hiểm.
- Hôi miệng: Nguyên nhân gây hôi miệng rất đơn giản, đó là do các ổ vi khuẩn trú ngụ trong các hốc xoang ngày càng phát triển, hình thành dịch mủ chảy thẳng xuống họng hòa vào dịch mũi đi ra ngoài. Lúc này, người bệnh sẽ thấy khó chịu vướng cổ họng phải khạc đờm ra ngoài, vi khuẩn lúc này trú ngụ tại vòm họng hình thành các ổ viêm mới và gây ra hôi miệng. Quá trình này cũng là nguyên nhân gây ra nhiều bệnh lý khác như viêm amidan, viêm họng cấp tính hoặc viêm thanh quản.
- Suy giảm thị lực và khứu giác: Người bệnh viêm xoang bướm thường bị đau nhức mũi, nghẹt mũi, sổ mũi lâu ngày không khỏi làm tăng nguy cơ suy giảm khứu giác, thậm chí gây điếc do vị trí xoang bướm khá gần với các dây thần kinh khứu giác. Không những vậy, xoang bướm mạn tính cũng dễ làm suy giảm thị lực của người bệnh, gây ra tật nhìn đôi hoặc mù vĩnh viễn nếu không điều trị kịp thời.
Bên cạnh các triệu chứng đặc trưng của từng thể viêm xoang bướm, căn bệnh này còn được nhận biết thông qua một số triệu chứng sau:
- Mất ngủ, khó ngủ, mệt mỏi, suy nhược thần kinh;
- Chán ăn, sụt cân;
- Thần kinh luôn trong trạng thái căng thẳng quá mức, mờ mắt;
- Lười vận động, lười suy nghĩ;
- Đau nhức răng hàm trên;
- Khàn tiếng, mất tiếng.
Các biến chứng thường gặp của bệnh viêm xoang bướm
Theo các tài liệu y học, xoang bướm nằm ở vị trí khá đặc biệt nên việc chủ quan lơ lal2 trong điều trị sẽ gây rất nhiều nguy hiểm cho sức khỏe. Ngoài việc chịu đựng những triệu chứng khó chịu của bệnh, người bệnh còn dễ gặp phải các biến chứng nguy hiểm như:
- Biến chứng ở mắt: Người bệnh viêm xoang bướm thường xuyên bị đau nhức, rát buốt ổ mắt. Kèm theo đó là tình trạng sưng đỏ mắt, phù nề thái dương, viêm túi lệ, áp xe mi mắt, suy giảm thị lực, lồi nhãn cầu, gây khó khăn trong việc chuyển động mắt và nghiêm trọng nhất chính là mất thị lực vĩnh viễn.
- Biến chứng ở xương: Những người bị viêm xoang bướm lâu năm không chữa trị một cách nghiêm túc, đúng cách sẽ gây biến chứng ở xương, điển hình là xương bị bào mòn, viêm xương gây nguy hiểm cho sức khỏe.
- Biến chứng nội sọ: Vì xoang bướm là xoang nằm rất sâu trong khoang mũi, sát với hợp sọ nên khi bị viêm nhiễm không điều trị sớm hộp sọ cũng sẽ bị ảnh hưởng theo. Ban đầu chỉ là những cơn đau đầu, nhưng càng về sau biến chứng càng nặng như viêm màng não rất nguy hiểm.
Chẩn đoán viêm xoang bướm
Để chẩn đoán xác định viêm xoang bướm, bác sĩ sẽ tiến hành thăm khám lâm sàng dựa trên các câu hỏi tìm hiểu triệu chứng và tiền sử bệnh. Sau đó, bắt đầu thực hiện các xét nghiệm liên quan theo từng bước sau:
- Nội soi khoang mũi nhằm đánh giá cấu trúc và tìm kiếm các bất thường bên trong bằng cách quan sát trực quan các vị trí hốc mũi, niêm mạc khe trên, khe giữa, cuốn mũi trên, cuốn mũi dưới và các lỗ thông khe.
- Chụp MRI hoặc chụp CT scan để quan sát chi tiết hơn về tình trạng viêm nhiễm, mức độ nặng của viêm xoang bướm cũng như tìm ra chính xác nguyên nhân gây bệnh.
- Lấy mẫu phẩm dịch mũi trong các hốc xoang để nuôi cấy và xét nghiệm, xác định được loại vi khuẩn gây bệnh sẽ giúp quá trình điều trị dễ dàng hơn.
- Siêu âm mũi để đánh giá quá trình lưu thông khí mũi.
Phòng ngừa bệnh viêm xoang bướm
Việc phòng ngừa viêm xoang bướm có ý nghĩa rất quan trọng và bạn cần chủ động thực hiện ngay từ sớm. Để phòng ngừa bệnh tái phát trở lại nếu đã khỏi cũng như phòng ngừa sớm với những ai chưa mắc bệnh là điều không quá khó, chỉ cần bạn tuân thủ các bước sau đây:
- Sử dụng các vật dụng bảo hộ, che chắn để bảo vệ đường thở của bạn khỏi những tác nhân gây hại tiềm ẩn trong không khí.
- Tạo thói quen vệ sinh răng miệng, mũi xoang bằng nước muối sinh lý 2 lần/ ngày.
- Giữ vệ sinh môi trường sống, sinh hoạt, nơi làm việc được thoáng đãng, trong lành và sạch sẽ.
- Giữ ấm cơ thể, đặc biệt là các khu vực tai - mũi - họng khi thời tiết thay đổi.
- Hạn chế uống nước đá hoặc ngồi quá lâu trong phòng máy lạnh.
- Xây dựng thực đơn ăn uống khoa học. Để phòng tránh viêm xoang bướm bạn nên tăng cường các loại thực phẩm như: rau xanh, hoa quả tươi, các món dễ tiêu hóa, thực phẩm giàu omega-3 và uống thật nhiều nước; Ngược lại, cần kiêng sử dụng các chất kích thích trong đồ ăn, thức uống, hạn chế uống sữa và các chế phẩm từ sữa, thực phẩm cay nóng... nếu đang mắc bệnh.
- Thiết lập lịch sinh hoạt lành mạnh bao gồm nghỉ ngơi, làm việc vừa phải, không để stress và vận động chơi thể thao hoặc thực hiện những sở thích riêng của bản thân để có một hệ miễn dịch khỏe mạnh chống lại mọi mầm bệnh.
- Thăm khám định kỳ hoặc chủ động khám bệnh ngay khi phát hiện các vấn đề bất thường để được điều trị sớm, hạn chế được các nguy cơ biến chứng của viêm xoang bướm.
Trên đây là những thông tin cơ bản về bệnh viêm xoang bướm. Hy vọng những kiến thức bổ ích này sẽ phần nào giúp quý bạn đọc hiểu rõ hơn về căn bệnh này và chủ động hơn trong việc điều trị, cải thiện triệu chứng và sớm lấy lại cuộc sống khỏe mạnh.
Trở thành người đầu tiên bình luận cho bài viết này!